پرینت

شهر معاصر، از هندسه تا متن بازخوانی منظر شهر در دو رمان خروجی کارخانه و دکور سیمان، از فرانسوا بن

زینب گلستانی درو این آدرس ایمیل توسط spambots حفاظت می شود. برای دیدن شما نیاز به جاوا اسکریپت دارید   پژوهشگر دکتری زبان و ادبیات فرانسه، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران.

چکیده 

با اینکه آنها (شهرها) تصاویر وسیعی در اختیار کتاب‌ها قرار می‌دهند، در مقابل این کتاب‌ها هستند که ارائه‌گر ژرفایی اسطوره‌ای از فضا‌های بشری‌اند. (اولیویه رولن)

شهر، به‌عنوان اساسی‌ترین جلوه تجلیات روح خلاق انسان، همواره در ارتباط با آفرینش‌های بشری، از جمله صنعت و هنر، معنا‌یافته و در نتیجه خوانش‌های مختلف از نو زاده می‌شود. حضور شهرها در ادبیات، نه تنها فضاهای مورد نیاز عناصر روایی را تأمین می‌کند، بلکه با خلق خاطره‌ها در بطن فضاهای شهری، این فضاها را به اسطوره‌هایی بیانگر روح حاکم بر جامعه بدل می‌کند. ادبیات که بسیار زودتر از سینما، هنرهای تجسمی، و سایر هنرها، شهر را به تصویر کشیده و خاطرات و کهن الگوهایی را در آن ایجاد کرده است، در دوران معاصر، و با افزایش فضاهای شهری، بیش از پیش به شهر و فضای بیرونی توجه می‌کند، تا آنجا که شخصیت‌های داستان و روایت، هویّت خود را در متن شهر جستجو می‌کنند، شهری که خود به‌عنوان شخصیت و قهرمان (یا ضد قهرمان) اصلی روایت مطرح می‌شود. در این بین نویسندگانی چون فرانسوا بن(François Bon)، با نزدیک شدن به فضاهای فراموش‌شده شهری، چهره‌ای دیگر از شهر ارائه می‌دهند. بن با به صحنه آوردن فضاهایی طرد شده، چون زاغه‌ها، تصویری نو از زندگی در فضای شهری معاصر ارائه می‌دهد، فضایی که گاه به‌عنوان عاملی برای تخریب هویّت فرد و خاطرات او عمل می‌کند. مطالعه پیش رو، با هدف مطالعه این نوع خاطره‌پردازی‌ها در سطح منظر شهری، و با تکیه بر آراء متفکرانی چون رن وژل  و میشل کولو در حوزه روابط فضایی و انعکاس منظر، به‌مثابه فضای زیسته، در آثار هنری و به خصوص ادبیات، در صدد پاسخگویی به این پرسش است که تصاویر و خاطرات شهر معاصر چگونه در دو رمان فرانسوا بن، یعنی خروجی کارخانه و دکورسیمان، شکل گرفته و چه منظری از فضای شهری معاصر ارائه می‌دهند؟ پرسشی که درنهایت با ارائه تصاویر و خاطرات برآمده از فضاهایی گم‌شده در این رمان‌ها، فضای شهری حاضر در آنها را چون نامکانی درمی‌یابد.

 واژگان کلیدی:  شهر، متن، خاطره،منظر شهر، ادبیات، فرانسوا بن.


Contemporary city, from geometry to text; Etude of urban landscape in two novels Factory Exit and Cement Decor from François Bon

Zeinab Golestani Dero*-Phd student in French language and literature, Shahid Beheshti University, Tehran, Iran.

Abstract

Although the cities give the vast number of urban images to the books but they are the books who can display mythical profundity of the human spaces. (Olivier Rolland)

The city, as the most basic demonstration of the creative spirit of man, has always found its meaning in association with human creations such as art and industry and is reborn as the result of different studies. Presence of the cities in literature not only is used to fulfill the required spaces of narrative elements but also, with creating the memoirs in the heart of urban spaces, it will convert these spaces to the myths displaying the dominating spirit of the society. Literature, as one of the primitive painters of the city, has pictured city even sooner than cinema, visual arts, and other arts. It has created memoirs and ancient patterns in it.  In the contemporary age, with increasing urban spaces, literature is paying more attention to the city and external spaces in such a way that the characters of the story seek their identity in city spaces. Even city is presented by itself as a principle character and hero (antihero) of the story. In between, the authors like Francois Bon, approaching the forgotten spaces of the city present another aspect of city.Bon with the scene dramatization of the rejected spaces like suburbs gives a new image of living in the contemporary urban spaces. Occasionally, these spaces play the role of destructive factor of identity and memoirs of an individual. Therefore, the present study with the aim of this kind of memorization at the level of urban landscape and with focusing on the viewpoints of the thinkers like Reine Vogel and Michel Collot, regarding the reflex of the life world in art, especially in the literature, is trying to answer these two questions: "How the image and the memories of the contemporary city is formed in these two novels of François Bon, Factory Exit and Cement Décor" and "Which landscape of that contemporary city space is represented?" The questions that will finally discover the present city space of them like a non-place, with presenting the images and memories of lost spaces in theses novels.

Keywords: city, text, memoir, urban landscape, literature, François Bon.

* Corresponding Author: این آدرس ایمیل توسط spambots حفاظت می شود. برای دیدن شما نیاز به جاوا اسکریپت دارید

پیوست ها:
دانلود این فایل (JULR1395030501.pdf)شهر معاصر از هندسه تا متن[Download ]1894 kB
پرینت

پژوهشی در زمینه پیشینه تاریخی، خصوصیات و منظر باغ هرندیِ شهر کرمان

ندا داعی پاریزی  این آدرس ایمیل توسط spambots حفاظت می شود. برای دیدن شما نیاز به جاوا اسکریپت دارید   کارشناسی ارشد طراحی محیط زیست، مدرس دانشگاه آزاد اسلامی مرکز کرمان، کرمان، ایران.

چکیده 

باغ ایرانی بیانگر ارتباط نزدیک میان بستر فرهنگی و طبیعی است و نشانهای از سازگار نمودن و همسوسازی نیازهای انسان و طبیعت است.باغهای تاریخی ایرانی از آثار مهم به‌جامانده از گذشته هستند که به‌واسطه ارزش‌های چندگانه محیطی، سودمندی و زیبایی‌شناسیکه کلیه حواس پنج‌گانه را درگیر می‌کند به‌عنوان میراث ملی و سندی با ارزش از هویّت تاریخی و فرهنگی، لازم است پیوسته مورد بررسی، حفاظت و نگهداری قرار گیرند. ساده‌ترین و رایج‌ترین شکل هندسی باغ‌های ایرانی من‌جمله باغ‌های دوره قاجار شامل: محوری در مرکز به موازات اضلاع طولی است و به‌طور معمول در دو طرف این محور درختان سایه‌دار کاشته می‌شدند. شکل هندسی این باغ‌ها اغلب چهارضلعی و نسبت به محور مرکزی قرینه طراحی می‌شدند. در دوره قاجار باغ‌های متعددی در کرمان احداث شده‌اند. از جمله این باغ‌ها، باغ هرندی کرمان است که به‌وسیله سازمان میراث فرهنگی جهت ثبت ملی و مرمت این باغ بررسی‌هایی انجام شده است. اما چون تحقیقات انجام شده‌ای که به‌ صورت کامل و علمی منتشر شده باشند، درباره این باغ در دسترس نبود، ضرورت انجام پژوهشی به‌منظور مشخص شدن تاریخچه، خصوصیات و وضع کنونی باغ احساس شد. بدین جهت این تحقیق که روش اجرای آن تفسیری تاریخی است با استفاده از مدارک موجود در نوشته‌های مختلف و بررسی میدانی و سؤال از مطلعین انجام شد که نتایج آن در این مقاله آمده است. نتایج این پژوهش نشان داد که باغ هرندی کرمان در ابتدای احداث آن در خارج شهر ولی اکنون در مرکز شهر قرار دارد. کاربری اولیه آن مسکونی و تفریحی بوده است. باغ ایرانی الگوی کلی این باغ است، ساختمان اصلی آن در دو طبقه، در حدود یک سوم شمالی محور اصلی و در ساخت آن شیوه معماری دوره قاجار و نیز الگو ‌گرفته از معماری فرانسه آن زمان است. نظام آبیاری این باغ در گذشته از طریق چاه با استفاده از گاوگرد و نیز آب قنات بوده است.

واژگان کلیدی: باغ ایرانی، باغ هرندی، قاجار، کرمان، منظر.


Research on Historical Background and Specifications and Landscape of Kerman Harandi Garden

Neda Daei Parizi* - Master of Environmental Design, Islamic Azad University of Kerman, Kerman, Iran.

Abstract

Iranian garden indicates a close relation between cultural and natural beds and is a sign of adjusting and aligning human needs and nature. Iranian historical gardens are among important traces remained from past, which involve all senses due to multiple environmental values, productivity, and aesthetics. As a national heritage and a valuable document of cultural and historical identity, it is required to be continuously surveyed, protected, and maintained. The simplest and most prevalent geometric form of Iranian garden, such as Ghajar era gardens, includes an axis in the center parallel to longitudinal sides and usually in both sides of this axis, shadowy trees were planted. The geometric form of these gardens is often quadrilateral and they were designed in symmetry towards the central axis. In Ghajar era, multiple gardens had been constructed in Kerman, among these gardens is Kerman Harandi Garden and some studies have been performed by Cultural Heritage Organization for national registration and reclaiming of this garden. Since there is no study published scientifically, necessity of a study of specifying the garden history, specifications, and current status was felt. For this purpose, a historical descriptive research method was performed using present documents in various inscriptions and field study. The informed people were surveyed. The results of this study showed that Kerman Harandi Garden is placed out of the city at the time of construction, but now placed in the City Center. Its primary application had been residential recreational. Iranian garden is the general template of this garden, main building is in two floors, about one third of north of main axis. Its architecture is inspired with Ghajar Era Architecture and French Architecture at that time. Its irrigation system had been through well using Gavgard and also flume water.

Keywords: Iranian Garden, Harandi Garden, Ghajar, Kerman, Landscape.


* Corresponding Author: این آدرس ایمیل توسط spambots حفاظت می شود. برای دیدن شما نیاز به جاوا اسکریپت دارید

پیوست ها:
دانلود این فایل (JULR1395030502.pdf)اصل مقاله[Download ]3780 kB
پرینت

نگاهی پدیدارشناسانه به طراحی مناظر مقدس شهری

مهدی خاکزندmail  استادیار دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران، ایران.

داود قربانزاده- کارشناس ارشد مهندسی طراحی محیط‌ زیست، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات تهران، دانشکده محیط‌ زیست و انرژی، گروه طراحی محیط‌زیست، تهران، ایران.

چکیده

در ادیان مختلف همواره اموری به‌عنوان مقدس وجود‌داشته که پاسخگوی بنيادی‌ترين نيازهای انسان که توجه و اشتياق برای رسيدن به «كمال مطلق» و تقرب و توسل به اوست، می‌باشد. از اینرو در جوامع امروز که نیاز به آرامش روانی و معنویّات بیش از پیش احساس می‌شود؛ مناظر مقدس ‌شهری به‌عنوان بخشی از مناظر فرهنگی، عجین‌شده با آداب و رسوم و آیین و مذهب جوامع‌شهری، توانسته ‌است با سوق دادن انسان از مادیات به سوی معنویّات در ارتقاء ارزش‌ها و اعتقادات سهم به‌سزایی داشته‌باشد. بررسی‌ها نشان می‌دهد افراد در مواجهه با این مناظر می‌توانند شاهد فنومن یا پدیدارهایی باشند که به فضا یا منظر مقدس معنا داده و در مواجهه با ذهن، ایجاد مفهوم خاص نمایند. بنابراین، نوع نگرش و باورهای آدمی درباره زندگی و منظر پیرامون خود، در بهره‌مندی از آرمان‌های مطلوب او بسیار اثر گذارند. از طرفی فرآیند طراحی با نگاهی پدیدار‌شناسانه در مناظر مقدس، این امکان را مهیا ساخته تا با دیدن این مناظر، نسبت به ادراک فضا، تقویّت حس‌مکان و هویّت بخشی به منظر پرداخته و بدین‌گونه موجبات حفظ و ارتقاء ارزش‌های فرهنگی و مذهبی را در جوامع بشری به وجود آورد. هر پدیدار با ایجاد معانی و مفاهیم گوناگونی که در ذهن انسان شکل می‌دهد، با محیط و فضاهای پیرامون خود ایجاد رابطه کرده و همین ارتباط می‌تواند زمینه‌ای برای شکل‌گیری، به تصویر کشیدن و به‌ طور کلی، به عینیت بخشیدن فضاها، فراهم آورد. در ادامه پدیدارهای نشأت‌گرفته از ذهن و تجربه ناظرین در برخورد با این مناظر مورد بررسی قرار گرفت که برای هر یک شاخصه‌هایی درنظر گرفته شد. این تحقیق با رویکرد پدیدار‌شناسانه و روی هم‌‌گذاری موارد شناسایی‌شده منطبق با نیازها و خواسته‌های استفاده‌کنندگان و زائرین، نسبت به معرفی و تعیین فضاهای مورد نیاز این پدیدارها، گام برداشتهو نشان می‌دهد می‌توان با استفاده از روش مذکور و تعیین شاخص‌های طراحی، مناظر مقدس را در قالب فضاهایی مشخص نظیر فضاهای معنوی، یادمانی، تعاملات جمعی، نیایشی و فضاهای مکث، معرفی و ارائه نمود.

واژگان کلیدی: پدیدارشناسی، طراحی منظر، منظر شهری، منظر فرهنگی، منظر مقدس. 


Phenomenological Look to the Designof Urban Sacred Landscape 

Mehdi khakzand *- Assistant professor,  Iran University of Science and Technology, Tehran, Iran.

Davood Ghorbanzadeh - Msc., Environment design engineering, Environment & Energy College, Islamic Azad University, Tehran, Iran.

 Abstract

In different religions, there are always things sacred that meet the most fundamental human needs, which is regarded as attention and strive to reach the absolute perfection and approximation and resorting to him. As a result, in today’s communities in which the need to a relaxed mentality and spirituality is felt more than before, urban sacred landscapes are created and defined as part of the cultural landscape, mixed with the manners, customs, and religion of urban communities according to the values and beliefs of that society. They have been able to fix the problems arising from the consequences of their nature through leading one to mare spirituality and promoting the values and beliefs. Therefore, the human's attitudes and beliefs about their life and environment and also the value commitments and characteristics of individual and social life have a great influence on receiving good ideals. On the other hand, the design process, with a phenomenological approach to sacred landscapes has made it possible through seeing these landscapes to pay attention to landscapes  regarding the notion of space, strengthening the sense of place, and identity giving ; thus, maintaining and promoting the religious and cultural values, reducing stress, and raising security and mental health in human societies. Phenomenology is the study of subjective experience. The discipline of phenomenology may be defined initially as the study of structures of experience or consciousness. Literally, phenomenology is the study of “phenomena”: appearances of things, things as they appear in our experience or the ways we experience things; thus, the meanings things have in our experience. The central structure of an experience is its intentionality, the way it is directed through its content or meaning toward a certain object in the world. We all experience various types of experience including perception, imagination, thought, emotion, desire, volition, and action. Hence, the domain of phenomenology is the range of experiences including these types. This study has set to introduce the required spaces for these phenomena through the phenomenology approach, introducing the phenomena and overlapping the cases identified in accordance with the needs and wishes of the users and pilgrims. In addition, the present study attempts to introduce this method as a forgotten way in the design. The results show that we can introduce and present the sacred landscape with the so-called approach in specified atmospheres such as spiritual (mystical), memorial, mass interactions, prayer, and pause, applying the mentioned method and determining the design indicators.

Key words: phenomenology, landscape design, urban landscape, cultural landscape, sacred landscape.


*Corresponding Author: mاین آدرس ایمیل توسط spambots حفاظت می شود. برای دیدن شما نیاز به جاوا اسکریپت دارید

پیوست ها:
دانلود این فایل (JULR1395030503.pdf)اصل مقاله[Download ]2038 kB
پرینت

ارزیابی کیفیات زیبایی‌شناختی منظر پل‌های عابر پیاده در فضاهای شهری تهران با رویکرد "طراحی همخوان با زمینه"

نسیم صحرائی‌نژاد این آدرس ایمیل توسط spambots حفاظت می شود. برای دیدن شما نیاز به جاوا اسکریپت دارید  - دکتری مطالعات منظر (منظر شهری)، گروه مهندسی طراحی محیط زیست، دانشکده محیط زیست و انرژی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.

سارا فربد- دکتری معماری (مطالعات منظر)، گروه معماری، دانشکده عمران و معماری، واحد نیشابور، دانشگاه آزاد اسلامی، نیشابور، ایران.   

چکیده 

شهر تهران به‌ دنبال توسعه سریع و بی‌رویه فضاهای شهری، از فقدان ضوابط و دستورالعمل‌های مناسب برای طراحی و برنامه‌ریزی فیزیکی شهر رنج می‌برد که منجر به ناکارایی فضاهای شهری و برآورده نشدن نیازهای فیزیکی و روحی شهروندان گردیده است. از سوی دیگر شکل‌گیری مبلمان شهری و در پی آن شکل‌گیری پل‌های عابر پیاده به‌عنوان پاسخی به تغییرات صورت‌گرفته و تأمین امنیّت شهروندان در فضاهای شهری، یکی از شاخص‌ترین عناصر شهری بوده که علاوه بر جنبه‌های عملکردی، نقش بسزائی در شکل‌گیری کیفیات بصری آن خواهند داشت. علیرغم وجود مطالعات متعددی که بر ضرورت ملاحظات زیباشناسانه از یک سو و لزوم تلفیق و هماهنگی بصری ساختار پل با محیط اطراف آن (طراحی همخوان با زمینه) به‌عنوان یکی از مهم‌ترین عوامل تأثیرگذار بر کیفیات زیباشناسانه انجام گرفته، متأسفانه امروزه خصوصاً در شهر تهران به‌ دلیل نادیده انگاشتن پتانسیل‌های زیبا‌شناسانه پل‌های هوایی در فضاهای شهری، مورد بی‌مهری شهروندان قرار گرفته است و آنها صرفاً عناصری عملکردی در ترافیک شهری تلقی گردیده و قابلیّت آنها در بهبود کیفیات بصری شهر نادیده انگاشته می‌شود. در مطالعه حاضر، با تأکید بر ارتباط بصری میان پل‌های عابر پیاده و منظر شهری اطراف آن، با روش پیمایشی و از طریق پرسشنامه، با نظرسنجی ترجیحی از 384 نفر شهروند تهرانی در ارتباط با کیفیات زیباشناسانه پل‌های عابر پیاده با فرم‌های مشابه در مناظر شهری مختلف، تأثیر و نقش رویکرد طراحی همخوان با زمینه بر ادراک زیبایی عناصر شهری خصوصاً در مناظر شهری تهران مورد بررسی قرار گرفت. نتایج این مطالعات نشان داده است که در شهر تهران به دلیل عدم در نظر‌گیری اصول طراحی همخوان با زمینه و هماهنگی بصری میان پل و منظر شهری اطراف آن، اولاً شهروندان ادراک زیباشناسانه بالایی نسبت به این پل‌ها نداشته و دوماً شرکت‌کنندگان نسبت به پل‌های عابر پیاده با فرم یکسان در فضاهای شهری مختلف ترجیحات متفاوتی نشان داده‌اند که این امر نشان‌دهنده اهمیّت و نقش ارتباط بصری میان پل‌های عابر پیاده و زمینه اطراف آنها، بر کیفیات زیبایی‌شناختی پل‌های عابر پیاده در فضاهای شهری خواهد بود که در نهایت می‌تواند موجب ارتقاء کیفیات عملکردی در این گروه از پل‌ها نیز باشد.        

واژگان کلیدی: طراحی همخوان با زمینه، پل عابر پیاده، زیبایی‌شناسی، منظر شهری، ارتباط بصری.


این مقاله بر‌گرفته از پایا‌ن‌نامه دکترینسیم صحرائی نژاد با عنوان «Preferred Visual Characteristics of Pedestrian Bridges in Tehran, Iran » می‌باشد که با راهنمایی‌هایDr.Suhardi Bin Maulan  و مشاوره Prof. Mustafa Kamal Mohd Sharif در دانشکده طراحی و معماری، دانشگاه پوترا مالزی در سال 1393 ارائه شده است.


Assessing the Aesthetic Qualities of Pedestrian bridges in Urban Landscape of Tehran through a “Context Sensitive Design” Approach*

Nasim Sahraei Nejad** - Phdin Landscape Studies (Urban Landscape), Senior Lecturer, Department ofEnvironmental Design Engineering, Science and Research Branch, IslamicAzad University, Tehran, Iran.

Sara Farbod - Phdin Architecture (Landscape Studies), Senior Lecturer, Department ofArchitecture, Neyshabour Branch, Isalmic Azad University, Neyshabour, Iran.

Abstract

Tehran due to rapid urban development, confronted the lack of appropriate guidelines in design and planning for urban areas. Generally, in Tehran presence of inharmonious qualities in urban elements is obvious and consequently it causes the lack of functional efficiency of urban spaces. However according to the references, aesthetic comes from harmonious qualities. On the other hand, the facilities for adapting to new situation and then pedestrian bridges in modern urban areas that providesuch a linkage with a high level of safety for both pedestrian and cyclists are asurban elements that can play an important role in creating a new visual image for acity. Today, unfortunately due to neglecting their aesthetic potential during design and construction process, faces many issues. In fact, they could play a determining role in depicting the aesthetic qualities of the urban landscape, especially when they meet certain critical principles. According to the literature, one of the most important factors that can play a role in determining the aesthetic qualities of pedestrian bridges relates to the setting where these bridges are located. In fact, the most successful bridges should be designed in accordance with their surrounding environment (Context Sensitive Design). Therefore to help urban designers, bridge engineers, and planners to improve the aesthetic qualities of pedestrian bridges in the urban landscape, base line data is needed regarding people’s perceptions of similar forms of pedestrian bridges in different urban landscape settings. Since urban environments are generally shaped by people’s preferences, perceptions, and attitudes toward over time and also through studying their perceptions, people can indeed indicate what is important to them and what they need in this situation. As such, this study attempts to provide new insights into how people view pedestrian bridges in an urban landscape and further reveal new details and information on people’s reactions to similar form of pedestrian bridges in different urban landscapes. In summary, this study conducted a preference survey with 384 respondents in Tehran and entered the data into SPSS. The resultsprovide useful information first for considering the visual characteristics of the urbanlandscape where the pedestrian bridges are located. The results indicate first that people don’t care about the aesthetic qualities of the pedestrian bridges and second they prefer the similar form of pedestrian bridges in different urban areas differently. Thus, it could be concluded that first the visual characteristics of pedestrian bridges in urban areas in Tehran is neglected and then the visual relationship between the bridges and their settings is important for perception of aesthetic qualities for pedestrian bridges in urban areas.


* This article is extracted from the PHD thesis of Nasim Sahraei Nejad, supervised by Dr. Suhardi Bin Maulan and advisory of Prof. Mustafa Kamal Mohd Shariff at the Faculty of Design and Architecture at University Putra Malaysia (UPM) in 2014.

** Corresponding Author: این آدرس ایمیل توسط spambots حفاظت می شود. برای دیدن شما نیاز به جاوا اسکریپت دارید

پیوست ها:
دانلود این فایل (JULR1395030504.pdf)اصل مقاله[Download ]3701 kB
پرینت

اولویّت‌بندی پیاده‌راه‌سازی مسیرهای اطراف حرم حضرت معصومه (س) شهر قم

حسن محمّدیان مصمّمmail- دانشجوی دکتری جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، دانشگاه شهید بهشتی تهران، ایران.

مظفّر صرّافی- دانشیار گروه برنامه ریزی شهری و منطقه‌ای دانشگاه شهید بهشتی تهران، ایران.

جمیله توکلی‌نیا - استادیار گروه جغرافیای دانشگاه شهید بهشتی تهران، ایران.

علی‌اصغر عیسی لو- کارشناس ارشد مهندسی شهرسازی، گرایش برنامه‌ریزی شهری، دانشگاه کردستان، ایران.

 

چکیده 

پیاده‌راه‌سازی به‌عنوان نیرومندترین و اثرگذارترین جنبش طراحی مجدد خیابان، از راهکارهایی است که در دهه‌های اخیر به‌منظور کاهش تبعات منفی حضور گسترده خودرو در شهرها و رونق اجتماعی-اقتصادی و محیطی مراکز شهری به کار بسته می‌شود؛ به‌گونه‌ای که بسیاری از مدیران و سیاستگذاران شهرهای کشورهای توسعه‌یافته و درحال ‌توسعه با امکانسنجی و اولویّت‌بندی دقیق و سنجیده فضاها و خیابان‌های مساعد و سپس کاربست پروژه‌های پیاده‌راه‌سازی و آرام‌سازی آمد ‌و ‌شد، ضمن کاهش اثرات زیانبار محیط‌زیستی ناشی از خودرو- محوری، موجبات بازآفرینی اقتصادی، اجتماعی و کالبدی مراکز شهری را نیز فراهم آورده‌اند. در این راستا، پژوهش حاضر با روش ترکیبی (ارزیابی ویژگی‌های کالبدی و ادراکات زائران و مردم) و با هدف ارتقاء پیاده‌مداریدر بافت مرکزی شهر قم، ابتدا به تشریح ادبیات جهانی در مورد پیاده‌راه‌سازی، اولویّت‌بندی پروژه‌های پیاده و همچنین قابلیّت ‌پیاده‌روی خیابان پرداخته و سپس از طریق، کسب نظرات مردمی و زائران بر اساس پیمایش میدانی، تحلیل داده‌های ثانویه و همچنین نظرات متخصصان به اولویّت‌بندی پیاده‌راه‌سازی مسیرهای اطراف حرم مطهر پرداخته است. انتخاب معیارها بر مبنای روش دلفی بوده و نظرات متخصصان بر اساس مدل تصمیم‌گیری چند معیاره (AHP) اعمال شده است. نتایج کلی پژوهش حاکی از آن است که خیابان ارم به دلیل نقش مهم در پیوند دو عنصر اصلی مذهبی (حرم مطهر) و تجاری (بازار) و وجودفعالیت‌ها و کاربری‌های مختلف و متنوع، دسترسی به پارکینگ، طول و عرض مناسب، سرزندگی و حضور گسترده افراد پیاده و زائران، شیب مناسب، بهترین فضا جهت ایجاد پیاده‌راه می‌باشد.

واژگان کلیدی: پیاده‌راه‌سازی، قابلیّت پیاده‌روی، فرآیند تحلیل سلسله‌مراتبی، دلفی، حرم حضرت معصومه (س).


مقاله حاضر مستخرج از پایان‌نامه کارشناسی‌ارشد حسن محمدیان مصمم با عنوان "امکانسنجی پیاده‌راه‌سازی خیابان‌های مرکز شهر " به راهنمایی دکتر مظفر صرافی می‌باشد که در بهمن سال 1390 در دانشکده علوم زمین دانشگاه شهید بهشتی دفاع شده است. لازم به ذکر است که داده‌ها، تحلیل‌ها و همچنین چارچوب نظری در سال 1394 به روز شده است.



Prioritizing pedestrianization of the adjacent routs of Masoumeh holly shrine, Qom city

Hassan Mohammadian Mosammam*- Ph.D. candidate of Geography and Urban Planning, Shahid Beheshti University, Tehran, Iran.

Mozaffar Sarrafi, Associate Professor - Department of Agricalture and Urban Planning, Shahid Beheshti University, Tehran, Iran.

Jamileh Tavakoli Nia- Assistant Professor, Department of Geography, Shahid Beheshti University

Ali Asghar Isalou, MSc of Urban and regional planning, Kordestan University, Iran.

Abstract

In the last decades, pedestrianization as one of the most powerful and effective strategies for redesigning street has been employed to reduce the negative consequences of car dependency. Moreover, this strategy has been widely recognized as an effective policy to economic prosperity and revitalization of social life in the downtowns. Global experiences on pedestrianization revealed that this strategy could reduce environmental impacts of car-driven policies and might lead to socio-economic and physical regeneration of cities.  However, in most developing countries like Iran, the over-emphasis on the priority of car mobility has led to reducing quality of urban life, especially in city centers. In this context, the Qom city as one of the Iran’s metropolises experienced similar problems over the last few decades. Like most urban centers, the downtown of this metropolis faces many problems such as economic decline and social and environmental deterioration. In the past few years, exacerbation of these issues has caused politicians and urban managers to put the pedestrian projects on their agenda. However, the main challenging issue for the planner is prioritizing the pedestrianization of routs due to financial limitations and walkability. Accordingly, this paper prioritizes the adjacent routs of Masoumeh holly shrine, Qom city, for implementing pedestrianization projects. The research method is combined and we used Delphi technique to criteria selection. Based on Delphi method 13 criteria were chosen to prioritize and choose the most appropriate street. Moreover, we have conducted a survey for exploring people and pilgrims' perspectives about quantities and qualities features of routs. Finally, AHP technique was used for weighing the criteria and ArcGIS platform was employed to overlay the criteria to make a composite map, which shows the appropriate route for the pedestrian project. The people and pilgrims’ perspectives about quantities and qualities features of routs showed that Eram St. was more appropriate than others routs for implementing pedestrian project. However, Moallem St. is the most unsuitable routs. Nonetheless, analyzing secondary data indicated that although Eram St. has appropriate width, length, parking facilities, and slope, many historical buildings lay in Azar Street. Finally, based on AHP and experts' opinions, 13 criteria were chosen to prioritize the streets. Social and economic indicators gained the highest scores. By using GIS, all these scores were entered to the base maps database. Thus, by the reclassification of layers, Eram was selected as the most appropriate street for pedestrianization. Generally, integrating the people and pilgrims’ perspectives, secondary analysis and expert’s views showed that Eram Street, because of enjoying mixed land uses and diverse activities, crowded pedestrian network, and the existence of parking facilities, is the most suitable route for beginning pedestrianization. Azar and Taleghani Streets were in the next priority.

Keywords: Pedestrianization, Walkability, Analysis Hierarchical Process, Delphi, Holly shrine of Masoumeh in Qom City.


*This paper has been derived from Hassan Mohammadian Mosammam’s Master thesis titled “Feasibility of downtown street pedestrianization” by supervision of Dr Mozaffar Sarrafi at the Shahid Beheshti University, Tehran, Iran.

** Corresponding Author: این آدرس ایمیل توسط spambots حفاظت می شود. برای دیدن شما نیاز به جاوا اسکریپت دارید  

پیوست ها:
دانلود این فایل (JULR1395030505.pdf)اصل مقاله[Download ]5411 kB